Office syndrome และบทบาทการฝังเข็ม

1. Office Syndrome ในมุมมองของการแพทย์แผนจีน

Office Syndrome เรียกอีกอย่างหนึ่งว่า กลุ่มอาการปวดพังผืดกล้ามเนื้อ (Myofascial Pain Syndrome, MPS) ส่วนมากพบในกลุ่มคนทำงานออฟฟิศ อาการแสดงคือมีอาการปวดกล้ามเนื้อส่วนใดส่วนหนึ่งเรื้อรัง มีตำแหน่งกดเจ็บ(Trigger Point, TrP) ซึ่งตำแหน่งที่กดเจ็บเกิดจากกล้ามเนื้อหดเกร็งสะสมเป็นเวลานานทำให้เกิดเป็นปมหรือก้อน ตัวปมหรือก้อนนี้เกิดจากกล้ามเนื้อขาดออกซิเจนหรือเลือดไปหล่อเลี้ยงทำให้เกิดการหดเกร็งและอักเสบ

ในมุมมองของการแพทย์แผนจีน จัดอยู่ในขอบเขตของกลุ่ม “痹症”、“筋痹”สาเหตุของโรคเกิดจากกล้ามเนื้อ เส้นเอ็นมีความหดเกร็ง ไม่ยืดหยุ่น ส่งผลทำให้การไหลเวียนของเลือดและชี่ในร่างกายติดขัด เมื่อติดขัดจึงทำให้เกิดอาการปวด（不通则痛） หรือเกิดจากความเรื้อรัง เป็นๆ หายๆ ทำให้กล้ามเนื้อและเส้นเอ็นมีเลือดและชี่ไปหล่อเลี้ยงไม่เพียงพอ เมื่อหล่อเลี้ยงไม่เพียงพอจึงทำให้เกิดอาการปวด（不荣则痛）


2. ปัจจัยของการเกิด Office Syndrome

• พฤติกรรมหรือท่าทางที่ไม่ถูกต้องเป็นระยะเวลานาน
• ความผิดปกติทางโครงสร้างร่างกาย
• การได้รับบาดเจ็บ
• ผลกระทบทางอารมณ์ ได้แก่ ความเครียด

3. บทบาทการฝังเข็มต่อการรักษา Office Syndrome

การฝังเข็ม มีผลต่อระบบประสาทอัตโนมัติ และมีผลต่อการหลั่งสารหลายชนิดในร่างกาย ซึ่งการเปลี่ยนแปลงเหล่านี้เกิดทั้งในระบบประสาทส่วนกลาง ระบบประสาทส่วนปลาย และกลไกของร่างกายทั้งหมด ทำให้เกิดฤทธิ์ช่วยระงับอาการปวด ลดอาการอักเสบ และลดความเกร็งตัวของกล้ามเนื้อได้เป็นอย่างดี อีกทั้งยังช่วยปรับการทำงานของระบบประสาทและสมองทำให้รู้สึกผ่อนคลาย ยกตัวอย่างเช่น Endorphin (สารแห่งความสุข) สารตัวนี้สามารถกระตุ้นการทำงานของระบบประสาทและระงับปวดได้ เป็นสิ่งที่มีอยู่แล้วในร่างกายจึงไม่มีพิษและไม่ก่อให้เกิดผลแทรกซ้อน และที่สำคัญร่างกายมีกลไกในการควบคุมอีกชั้นหนึ่งจึงไม่มีโอกาสหลั่งสารออกมาเกินขนาด 

ในปัจจุบันมีการใช้เครื่องอบความร้อน เครื่องกระตุ้นไฟฟ้า หรือการครอบแก้วร่วมด้วย เพื่อช่วยเสริมประสิทธิภาพในการฝังเข็ม

การกระตุ้นไฟฟ้า  มีบทบาทในการระงับอาการปวด เพิ่มการไหลเวียนเลือด บรรเทาความตึง (tension) การหดเกร็งของกล้ามเนื้อ และปรับการทำงานของอวัยวะภายใน

การครอบแก้ว แรงดูดที่เกิดจากครอบแก้วเป็นการดึงกล้ามเนื้อ ทำให้เกิดการขยายตัวและการเปลี่ยนแปลงของเส้นเลือดฝอย ส่งผลต่อระบบการไหลเวียนของเลือด คลายความตึงของกล้ามเนื้อ นอกจากนี้จากการศึกษาวิจัยยังพบว่า การครอบแก้วยังช่วยกระตุ้นระบบน้ำเหลืองให้ทำงานอย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น 
 
4. วิธีการดูแลตัวเอง

• ไม่ควรอยู่ท่าใดท่าหนึ่งนานเกินไป
• บริหารร่างกายเป็นประจำทุกวัน
• หลีกเลี่ยงการโดนความเย็นจากเครื่องปรับอากาศ หรือพัดลม เลี่ยงการกระทบร่างกายโดยตรง
• ปรับอารมณ์และจิตใจให้ผ่อนคลาย

5. ตัวอย่างจุดฝังเข็ม

• โฮ่วซี (HouXi, SI3)



ให้กำมือหลวมๆ ตำแหน่งจุดนี้อยู่ตรงรอยพับระหว่างข้อต่อฝ่ามือและกระดูกนิ้วมือที่ 5 ตรงรอยต่อสีผิว จุดนี้เหมาะสำหรับอาการปวดตึงคอ คอแข็งเกร็งเคลื่อนไหวลำบาก ปวดเอวเฉียบพลัน

• เฟิงฉือ (FengChi, GB20)



ตำแหน่ง อยู่บริเวณต้นคอ ใต้กระดูกท้ายทอย ตรงแอ่งบุ๋มระหว่าส่วนบนของกล้ามเนื้อ Sternocleidomastoid กับ Trapezius จุดเฟิงฉือเหมาะสำหรับอาการปวดตึงต้นคอ ปวดเกร็งท้ายทอย ปวดศีรษะบริเวณท้ายทอย

• เจียนจิ่ง (JianJing, GB21)



ตำแหน่ง อยู่บริเวณบ่า ตรงจุดกึ่งกลางของเส้นที่เชื่อมระหว่างขอบล่างของปุ่มกระดูกคอที่ 7 กับ Acromion process เหมาะสำหรับลดอาการปวดเกร็งบ่าและไหล่ หรือปวดตึงท้ายทอย

• ไท่หยาง (TaiYang, EX-HN5)



ตำแหน่ง อยู่ตรงรอยบุ๋มของขมับ เป็นจุดกึ่งกลางระหว่างหางคิ้วและหางตา จุดไท่หยางเหมาะสำหรับบรรเทาอาการปวดศีรษะจากความเครียด ลดอาการปวดไมเกรน และปวดเบ้าตา

_____________________________________

บทความโดย
แพทย์จีน พิมพิชญ์ มุจลินทโมลี (หมอจีน เจี่ย จิ้ง เหวิน)
贾靖雯 中医师
TCM. Dr.Pimpitch Muchalintamolee (Jia Jing Wen)