ปวดหัวในมุมมองหมอจีน

Last updated: 2021-02-23  |  6119 Views  | 

ปวดหัวในมุมมองหมอจีน

เมื่อพูดถึง “อาการปวดศีรษะ” ทุกท่านล้วนแต่เคยเป็นอาการนี้มาด้วยกันทั้งสิ้น เนื่องจากปวดศีรษะเป็นอาการที่พบบ่อยในทางคลินิก อาจพบเพียงอาการปวดศีรษะเพียงอย่างเดียวหรือมีอาการอื่นๆร่วมด้วยและอาจเป็นหนึ่งในอาการแสดงของโรคอื่นๆ พบได้ในประชากรร้อยละ 4-5 บางคนแค่พักผ่อนสักครู่อาการก็ดีขึ้น



บางคนอาจต้องรับประทานยา อาการจึงจะทุเลา บางคนอาจนานๆเป็นสักครั้ง แต่ในบางคนเป็นบ่อยและมีอาการรุนแรงขึ้นเรื่อยๆ  เนื่องจากการดำเนินชีวิตในปัจจุบันของบุคคลที่แตกต่างกัน พฤติกรรมต่างๆที่ไม่ถูกสุขลักษณะไม่สอดคล้องกับธรรมชาติ เช่น การรับประทานอาหารไม่ตรงเวลา นอนหลับพักผ่อนไม่เพียงพอ สิ่งเหล่านี้ล้วนส่งผลต่ออัตราการเกิดอาการปวดศีรษะ 

จากงานวิจัยพบว่าผู้ปวดศีรษะมีการอาการปวดศีรษะเรื้อรังถึง 70-80% และยังพบว่าอาการปวดศีรษะเรื้อรังมีความสัมพันธ์กับการนอนหลับ  ความเครียด วิตกกังวล ปัญหาทางสุขภาพจิต การเข้าสังคม การประกอบอาชีพ รวมไปถึงปัญหาด้านการเรียน 



ปัญหาต่างๆเหล่านี้ล้วนมีผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตของประชาชนสิ่งส่งผลต่อการพัฒนาประเทศ  การรักษาด้วยการแพทย์แผนจีนด้วยสมุนไพรจีนนอกจากมีผลการรักษาอาการปวดศีรษะเป็นที่น่าพึงพอใจแล้วยังมีผลข้างเคียงจากการใช้ยาน้อย จึงได้รับการตอบรับเป็นอย่างดีจากผู้ป่วยจากทั้งในและต่างประเทศ

อาการปวดหัวในมุมมองศาสตร์การแพทย์แผนจีน


ปวดศีรษะ หรือ “โถวท่ง” (头痛)ถูกบันทึกครั้งแรกไว้ในคัมภีรย์เน่ยจิง โดยเรียกอาการปวดศีรษะว่า “โส่เฟิง” (首风) หรือ “หน่าวเฟิง”(脑风) และยังมีการบันทึกถึงอาการปวดศีรษะในชื่ออื่นๆเช่นแพทย์จีน “หวางเคิ่นถาง” (王肯堂) บันทึกไว้ในตำรา “เจิ้งจื้อซุ่นเซิง” (证治准绳 )ว่า “โถวเฟิง”   (头风)   “โถว” (头)คือศีรษะ ส่วน “เฟิง”(风)หมายถึงลม เนื่องจากเกิดขึ้นอย่างรวดเร็วเหมือนลม ตำแหน่งปวดไม่แน่นอน อาการหายได้เอง มีระดับการปวดหนักเบาแตกต่างกันไปและเมื่อหายแล้วมักมีเป็นซ้ำลักษณะดังกล่าวคล้ายลม

 
ปวดศีรษะกับความสัมพัทธ์อินหยาง
หลายท่านคงเคยทราบเกี่ยวกับทฤษฏีอินหยางกันมาบ้างแล้ว เนื่องจากอินหยางเป็นพื้นฐานของการแพทย์แผนจีน ทั้งการวินิจฉัยในศาสตร์การแพทย์แผนจีนตามหลัก “ปากางเปี้ยนเจิ้ง”(八纲辨证) ได้มีการวินิจฉัยโรคตามหลักอินหยางไว้ อาการปวดศีรษะจึงแบ่งตามหลักอินหยางได้คร่าวๆดังนี้



อิน (阴) คือ พระจันทร์ กลางคืน ความเย็น ความมืด รูปธรรม  ผู้ที่ปวดศีรษะตอนกลางคืนไม่ว่าอาการจะหนักหรือเบา ไม่ว่าจะปวดศีรษะแบบเฉียบพลันหรือเรื้อรัง หากอาการกำเริบหรือปวดหนักมากขึ้นในตอนกลางคืนจัดอยู่ในกลุ่มสเว่ปิ้ง (血病:โรคที่เกี่ยวกับเลือด) หรือ กลุ่มอินปิ้ง (阴病 : โรคที่เกียวกับอิน)

หยาง (阳) คือ พระอาทิตย์ กลางวัน ความร้อน นามธรรม ผู้ที่ปวดศีรษะตอนกลางวันไม่ว่าอาการจะหนักหรือเบา ไม่ว่าจะปวดเฉียบพลันหรือเรื้อรัง หากอาการกำเริบหรือปวดหนักมากขึ้นในตอนกลางวันถือว่าจัดอยู่ในกลุ่มชี่ปิ้ง (气病 : โรคที่เกี่ยวกับชี่)หรือกลุ่มหยางปิ้ง (阳病 : โรคที่เกี่ยวกับหยาง)

ทั้งนี้เนื่องจากเลือดเป็นสารน้ำภายในร่างกาย เป็นรูปธรรมสามารถมองเห็น จับต้องได้จึงจัดว่าเลือดเป็นอิน ส่วนชี่คือลมปราณที่ไหลเวียนทั่วร่างกายเป็นนามธรรม ไม่สามารถมองเห็นได้จึงจัดเป็นหยาง

- อ่านต่อ - ทฤษฎีอิน-หยาง = พื้นฐานการแพทย์แผนจีน


ยกตัวอย่างเช่น ผู้ที่ได้รับความร้อนแล้วเกิดอาการปวดศีรษะหรืออาการปวดเป็นหนักมากขึ้น เมื่อได้รับความเย็นแล้วอาการปวดทุเลาลง จัดว่าเป็นโรคที่อยู่ในกลุ่มหยางปิ้ง ในทางกลับกันหากผู้ป่วยได้รับความเย็นแล้วอาการปวดหนักขึ้น และเมื่อได้รับความร้อนอาการปวดลดลงผู้ป่วยที่มีภาวะเช่นนี้จัดอยู่ในกลุ่มอินปิ้ง

อิน หยาง เป็นพื้นฐานหลักของการแพทย์แผนจีน สามารถเปลี่ยนแปลงได้ตลอดเวลา การรับประทานยาจีนและการฝังเข็มสามารถที่ช่วยปรับอินหยางให้สมดุลได้ การรักษาด้วยศาสตร์การแพทย์แผนจีนนั้นเป็นการรักษาแบบองค์รวมมีความซับซ้อน  ผู้ป่วยจึงควรได้รับการวินิจฉัยอย่างถูกต้องจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

อ่านต่อเพิ่มเติม
ปวดศีรษะรักษาได้โดยการฝังเข็ม



บทความโดย แพทย์จีนกฤตยา   โจ้งจาบ  แผนกอายุรกรรม
คลินิกหัวเฉียวแพทย์แผนจีน สาขาศรีราชา


 

 

 

This website uses cookies to optimize the performance and the experience of users. This website uses cookies to optimize the performance and the experience of users.